HPV Aşısı

HPV Aşısı Nedir? Kimlere Yapılır, Kaç Doz Uygulanır?

HPV aşısı, Human Papilloma Virüs yani HPV’ye karşı koruma sağlamak amacıyla uygulanan koruyucu bir aşıdır. HPV enfeksiyonu özellikle rahim ağzı kanseri başta olmak üzere bazı genital bölge kanserleri, anal kanserler, baş-boyun kanserleri ve genital siğiller ile ilişkilidir.

Bu içerik bilgilendirme amacı taşır. Tanı, tedavi ve aşı uygulaması için mutlaka hekime başvurulmalıdır.

HPV Nedir?

HPV virüsü, açılımı Human Papilloma Virüs olan ve kişiden kişiye ten teması ile bulaşabilen bir DNA virüsüdür.

HPV’nin 200’e yakın çeşidi vardır. Bunların yaklaşık 40 tanesi kadın ve erkeklerde genital bölge enfeksiyonuna yol açabilir. Rahim ağzı kanserlerinin hemen hemen tamamından HPV virüsü sorumludur.

HPV tiplerinin bir kısmı düşük riskli, bir kısmı ise yüksek riskli virüslerdir. HPV genellikle kısa sürede değil, yıllar içinde rahim ağzı kanserine yol açabilir. Bu nedenle düzenli kontroller, Pap smear testi ve HPV DNA testi gibi tarama yöntemleri ile öncü lezyonların kansere dönüşmeden yakalanması ve tedavi edilmesi mümkündür.

HPV Aşısı Nedir?

HPV aşısı, HPV virüsünün bulaşmasını önlemek amacıyla yapılan koruyucu bir aşıdır.

HPV Aşısı Neden Yapılır?

HPV aşısı, içeriğinde bulunan HPV tiplerinin bulaşmasını engellemek için yapılır. Bu sayede bazı kanser türlerinin ve genital siğillerin oluşma riski azaltılabilir.

HPV aşısı ile korunma sağlanabilecek durumlar şunlardır:

• Rahim ağzı kanseri
• Vulva kanseri
• Vajina kanseri
• Bazı anal kanserler
• Bazı baş-boyun kanserleri
• Genital siğiller

HPV Aşısı Rahim Ağzı Kanserine Karşı Koruyucu mudur?

Evet. HPV aşısı, rahim ağzı kanserlerinin yaklaşık yüzde 90’ına karşı koruyuculuk sağlayabilir.

Rahim Ağzı Kanseri En Çok Hangi HPV Tipleri ile İlişkilidir?

Rahim ağzı kanserine en sık yol açan HPV tipleri şunlardır:

• HPV tip 16
• HPV tip 18

Diğer yüksek riskli HPV tipleri ise şunlardır:

• HPV tip 31
• HPV tip 33
• HPV tip 35
• HPV tip 39
• HPV tip 45
• HPV tip 51
• HPV tip 52
• HPV tip 56
• HPV tip 58
• HPV tip 59
• HPV tip 66
• HPV tip 68

HPV Aşısı Virüs Bulaştırır mı?

Hayır. HPV aşısı canlı aşı değildir. Rekombinan bir aşı olduğu için aşı yoluyla HPV virüsü bulaşmaz.

HPV Aşısı Kimlere Yapılır?

HPV aşısı 9 yaşından sonra yapılabilir. Batı ülkelerinde genellikle 11-12 yaş civarındaki kız ve erkek çocukları hedeflenir.

Bu yaşlarda aşı olmamış gençlerin, cinsel aktivite başlamadan önce aşı olmaları da oldukça etkilidir.

HPV aşısı şu kişilere uygulanabilir:

• 9-45 yaş arası kadınlara
• 9-45 yaş arası erkeklere
• Daha önce doğum yapmış kadınlara
• Cinsel aktif kadınlara
• HPV ile karşılaşmış kişilere, hekimin uygun görmesi halinde

HPV aşısı 9-45 yaş arası kadınlara muayene, Pap smear veya HPV testi yapılmadan uygulanabilir. Aynı şekilde 9-45 yaş arası erkeklere de yapılabilir.

HPV Aşısı Kaç Doz Yapılır?

HPV aşısı yaşa göre farklı doz şemalarıyla uygulanır:

Tek doz HPV aşısı uygulaması ile ilgili çalışmalar devam etmektedir. Gelecekte tek doz HPV aşısının önerildiği dönemler olabilir.

HPV Aşısı Öncesi Test Yapılması Gerekir mi?

HPV aşısı öncesinde HPV DNA testi veya smear testi yapılması şart değildir.

Doğum Yapmış Olanlar HPV Aşısı Yaptırabilir mi?

Evet. Doğum yapmış olanlar da HPV aşısı yaptırabilir.

Gebelik ve Emzirme Döneminde HPV Aşısı Yapılır mı?

Gebelik döneminde yeterli veri olmadığı için HPV aşısı yapılması önerilmez.

Emzirme döneminde ise HPV aşısı yapılabilir.

HPV Aşısı Ücretsiz Yapılır mı?

HPV aşısı şu an için sağlık ocaklarında yapılmamaktadır ve sosyal güvenlik sistemi tarafından karşılanmamaktadır. Fakat bazı belediyeler inisiyatif alarak HPV aşısını ücretsiz olarak uygulamaktadır.

HPV Aşısı Erkekler İçin Uygun mudur?

Evet. HPV aşısı hem kadınlara hem de erkeklere yapılabilir.

HPV Aşısı Cinsel Aktif Kadınlarda Yapılır mı?

İdeal olarak HPV aşısının cinsel aktivite başlamadan önce yapılması hedeflenir. Böylece virüs bulaşma riski en aza iner.

Fakat cinsel aktif kadınlarda da HPV aşısı yapılabilir.

HPV Bulaştıktan Sonra Aşı Yapılabilir mi?

Evet. HPV bulaştıktan sonra da aşı yapılabilir. Çünkü aşı, kişiye daha önce bulaşmış olan HPV tipi dışındaki diğer tiplere karşı koruyuculuk sağlayabilir.

HPV Aşısı Nasıl Uygulanır?

HPV aşısı koldan veya üst bacaktan kas içerisine, yani intramüsküler olarak uygulanır.

HPV Aşısı Ömür Boyu Korur mu?

HPV aşısı 2006 yılında piyasaya çıkmıştır. Aşı ile oluşan koruyucu antikorların uzun yıllar boyunca vücutta yüksek miktarda bulunduğu bilinmektedir.

Potansiyel olarak ömür boyu koruyuculuk mümkündür. Fakat piyasada bulunan aşılar, bu teoriyi kesin olarak ispatlayacak kadar eski değildir.

HPV Aşısı Tehlikeli midir?

HPV aşısının yan etkileri çoğunlukla lokal ve hafif yan etkilerdir.

En sık görülebilecek yan etkiler şunlardır:

• Enjeksiyon yerinde kızarıklık
• Enjeksiyon yerinde ağrı
• Enjeksiyon yerinde şişlik
• Hafif lokal reaksiyonlar

Sosyal medyada HPV aşısı sonrası daha ciddi yan etkilerle karşılaştığını iddia eden kişiler bulunabilmektedir. Teorik olarak her ilaçta olduğu gibi bu aşıyla ilgili de ciddi yan etkiler olabilir.

Ancak 2006’dan bu yana dünyada milyonlarca doz HPV aşısı yapılmıştır. Bu geniş veri seti incelendiğinde HPV aşısının güvenli olduğu görülmektedir. Yine de milyonda bir görülebilecek ciddi yan etkiler ihtimal dahilindedir.

Bu nedenle HPV aşısı hakkında karar verirken aşı karşıtı komplo teorileri yerine bilimsel çalışmalara, güncel kılavuzlara ve uzman hekim görüşüne güvenmek daha doğru olacaktır.

HPV Aşısı Sonrası Tarama Testleri Gerekli midir?

Evet. HPV aşısı kansere yol açan HPV tiplerinin yaklaşık yüzde 90’ına karşı etkilidir. Ancak tüm HPV tiplerinin bulaşmasını engelleyemez.

Bu nedenle HPV aşısı yaptıran kişilerin düzenli olarak şu tarama testlerini yaptırmaya devam etmesi önerilir:

• Pap smear testi
• HPV DNA testi
• Düzenli jinekolojik kontroller

Hangi HPV Aşısını Yaptırmak Daha Mantıklı?

HPV aşısı tercihinde en mantıklı yaklaşım, hekimin önerisiyle en kapsamlı koruma sağlayan aşının tercih edilmesidir.

HPV Aşısı Hakkında Sık Sorulan Sorular

HPV aşısı canlı aşı mı?

Hayır. HPV aşısı canlı aşı değildir. Bu nedenle aşı ile HPV virüsü bulaşmaz.

HPV aşısı sadece kadınlara mı yapılır?

Hayır. HPV aşısı hem kadınlara hem de erkeklere yapılabilir.

HPV aşısı yaptıranlar smear testi yaptırmalı mı?

Evet. HPV aşısı tüm HPV tiplerine karşı koruma sağlamadığı için düzenli Pap smear ve HPV DNA testleri yaptırılmaya devam edilmelidir.

HPV aşısı cinsel aktivite başladıktan sonra yapılabilir mi?

Evet. İdeal dönem cinsel aktivite başlamadan öncedir. Ancak cinsel aktif kişilerde de HPV aşısı yapılabilir.

HPV aşısı gebelikte yapılır mı?

Gebelik döneminde yeterli veri olmadığı için HPV aşısı önerilmez. Emzirme döneminde ise uygulanabilir.

Sonuç

HPV aşısı, rahim ağzı kanseri başta olmak üzere HPV ile ilişkili bazı kanser türleri ve genital siğillere karşı koruma sağlayabilen önemli bir aşıdır.

Aşının en etkili olduğu dönem cinsel aktivite başlamadan önceki dönemdir. Ancak uygun yaş aralığında olan kadın ve erkeklerde, hekimin değerlendirmesiyle HPV aşısı yapılabilir.

HPV aşısı yaptırılmış olsa bile düzenli jinekolojik kontroller, Pap smear testi ve HPV DNA testi ihmal edilmemelidir.